Plaćanje poreza na oslobađanje od vojne službe • Razlika u tretmanu između švicarskih muškaraca i žena, te između švicarskih muškaraca i stranih državljana s prebivalištem u Švicarskoj u pogledu objektivno i razumno opravdane obaveze služenja vojne službe • Nema kršenja člana 14. u vezi sa članom 4.
Činjenice i navodi podnosioca predstavke
Podnosilac predstavke je u švicarskoj vojsci odslužio 104 dana vojne službe. Nakon pregleda od vojnog ljekara, Komanda Okruga Aargau proglasila je podnosioca predstavke nesposobnim za vojnu službu iz zdravstvenih razloga.
Uprava za porez na vojnu službu je 31. januara 2008. godine utvrdila da podnosilac predstavke za 2005. godinu treba platiti porez na oslobađanje od vojne službe u iznosu od 204 švicarska franka (CHF), uzimajući u obzir 104 dana odslužene vojne službe. Žalba podnosioca predstavke u kojoj je naveo da je diskriminiran je odbijena. Podnosilac predstavke se žalio Federalnom odboru za porezne žalbe Kantona Aargau tvrdeći, između ostalog, da je obaveza plaćanja poreza na oslobađanje od vojne službe u suprotnosti sa članom 14. Konvencije u vezi sa članom 4. st. 2. i 3. tačka (d) Konvencije jer se regrutacija odnosi samo na muškarce. Federalni odbor za porezne žalbe odbio je žalbu ističući da su namjerno nejednako postupanje u pogledu obavezne vojne službe i rezultirajuća obaveza muškaraca koji nisu služili vojnu službu (ili zamjensku civilnu službu za prigovarače savjesti) da plate naknadu propisani članom 59. Federalnog ustava, te da porez na oslobađanje od vojne službe u iznosu od 204 CHF koji je nametnut podnosiocu predstavke ne predstavlja konfiskacijsko oporezivanje, uzimajući u obzir prihod podnosioca predstavke i ograničeno trajanje predmetne obaveze.
Odlučujući o žalbi podnosioca predstavke, Federalni vrhovni sud je odbio žalbu i napomenuo da je član 59. Ustava lex specialis i stoga ima prednost nad općim načelom jednakog tretmana utvrđenim u članu 8. Ustava. U pogledu žalbenih navoda podnosioca predstavke u odnosu na član 14. Konvencije u vezi sa članom 4. Konvencije utvrdio je da je porez na oslobađanje od vojne službe zamjenski porez i da je njegova stopa, koja je proporcionalna oporezivom dohotku osobe, namijenjena da odražava odgovarajuću ravnotežu između tereta onih koji su obavljali vojnu službu i tereta onih koji su bili oslobođeni. U vezi s diskriminacijom na osnovu spola, Federalni vrhovni sud je presudio da bi ta obaveza nastala u odnosu na žene samo ako bi vojna služba za njih bila obavezna.
Porezna uprava za vojnu službu je 1. maja 2011. godine privremeno utvrdila visinu poreza na oslobađanje od vojne službe, koji podnosilac predstavke treba platiti za 2010. godinu u iznosu od 320 CHF na osnovu njegovog oporezivog dohotka za tu godinu. Žalbe podnosioca predstavke odbio je Federalni odbor za porezne žalbe Kantona Aargau, kao i Federalni vrhovni sud.
Podnosilac predstavke se pred Evropskim sudom žalio da je kao muškarac švicarske nacionalnosti koji je bio obavezan služiti obaveznu vojnu službu bio izložen diskriminatornom tretmanu na osnovu svog spola i nacionalnosti time što je bio primoran da plati porez za oslobađanje od vojne službe nakon što je proglašen nesposobnim za vojnu službu, dok žene švicarske nacionalnosti i strani državljani s prebivalištem u Švicarskoj nisu bili obavezni platiti predmetni porez. Pozvao se na član 14. Konvencije u vezi sa članom 4. st. 2. i 3. Evropske konvencije.
Odluka Evropskog suda
Evropski sud je naveo da je nametanje finansijskog tereta švicarskim muškarcima koji su oslobođeni vojne službe posljedica njihove obaveze obavljanja obavezne vojne službe. Cilj je bio uspostaviti jednakost između švicarskih muškaraca koji služe vojnu službu (ili zamjensku civilnu službu u slučaju prigovarača savjesti) i onih koji su od nje oslobođeni.
U odnosu na navode podnosioca predstavke o različitom tretmanu između švicarskih muškaraca i stranih državljana koji borave u Švicarskoj u vezi s obavezom služenja vojnog roka, Evropski sud je naveo da su razlozi za razliku u tretmanu bili objektivni i razumni. Evropski sud je istakao da je razlika slijedila legitiman cilj, a to je održavanje efikasnog sistema nacionalne odbrane. U tom smislu je ponovio da u organizaciji svoje nacionalne odbrane države ugovornice imaju pravo na široku slobodu procjene, te je istakao argumente Vlade da je švicarska vojska vojska male neutralne države koja je namijenjena odbrani zemlje i njenog stanovništva, da je vođena potrebama i da trenutna situacija nije zahtijevala da se obaveza služenja proširi na žene i/ili strane državljane. Evropski sud je također istakao argument Vlade da strani državljani koji žive u Švicarskoj ne uživaju ista prava kao švicarski državljani i stoga nisu obavezni obavljati iste dužnosti, te da bi bilo problematično ako bi strani državljani bili pozvani na obaveznu vojnu službu radi odbrane zemlje čiji nisu državljani i da bi to neizbježno dovelo do bilateralnih poteškoća s mnogim državama, uključujući i konfliktne situacije koje proizlaze iz dvostruke obaveze služenja. Okolnosti na koje se Vlada pozvala za Evropski sud predstavljaju razumno opravdanje za razliku u tretmanu između švicarskih muškaraca i stranih državljana u pogledu obaveze obavljanja obavezne vojne službe.
Što se tiče švicarskih žena, Evropski sud je naveo da je u vrijeme predmetnih događaja postojao zajednički standard među državama ugovornicama prema kojem žene nisu bile obavezne na obaveznu vojnu službu. Jedini izuzetak bila je Norveška, gdje je obavezna vojna služba za žene uvedena 2013. godine.
Evropski sud je uzeo u obzir prethodno navedeno, kao i široku slobodu procjene koja je data državama ugovornicama u vezi s organizacijom njihove nacionalne odbrane. Naglasio je da time što su u pogledu obaveze obavljanja obavezne vojne službe švicarske muškarce tretirale drugačije od švicarskih žena i stranih državljana koji borave u Švicarskoj, s posljedicom da švicarske žene i strani državljani koji borave u Švicarskoj nisu morali plaćati porez na oslobađanje od vojne službe, švicarske vlasti nisu prekoračile slobodu procjene koja im je dozvoljena.
Evropski sud je utvrdio da nije došlo do kršenja člana 14. Konvencije u vezi sa članom 4. u pogledu razlike u postupanju na osnovu državljanstva ili razlike u postupanju na osnovu spola.
